उत्पत्ती १:१–१० — आरंभ, प्रकाश आणि व्यवस्था
पहिल्या दहा वचनांत देवाच्या वचनाने सृष्टी होणे, प्रकाश-अंधार आणि पाणी-कोरडी जमीन यांची विभागणी यांचे वर्णन आहे.
प्रताधिकाराच्या आदरामुळे संपूर्ण संरक्षित अनुवाद न छापता वचनांचे संदर्भ दिले आहेत.
वचने १–२: आरंभी
बेरेशीत म्हणजे ‘आरंभी’ आणि बारा हा शब्द देवाच्या सृजनासाठी वापरला जातो. पहिले वाक्य स्वतंत्र विधान आहे की ‘देवाने निर्माण करण्यास सुरुवात केली तेव्हा’ अशा अर्थाचे आहे, यावर व्याकरणाच्या दृष्टीने चर्चा होते.
एलोहिम हे रूप बहुवचनासारखे असले तरी येथे क्रियापद एकवचनी आहे. यावरून अनेक देवांनी सृष्टी केली किंवा त्रैक्याचे संपूर्ण सिद्धांत एका शब्दातून सिद्ध होतात असे म्हणता येत नाही. तोहू वा-बोहू हे अव्यवस्थित स्थितीचे वर्णन आहे; सैतानाने आधीची पृथ्वी नष्ट केली अशी कथा येथे नाही.
वचने ३–५: प्रकाश होवो
देव बोलतो आणि त्याचे बोलणे पूर्ण होते. सूर्य आणि चंद्र यांचा स्पष्ट उल्लेख चौथ्या दिवशी येतो; पहिल्या दिवसाच्या प्रकाशाचा भौतिक स्रोत या वचनांत सांगितलेला नाही.
तोव म्हणजे ‘चांगले’—निर्मिलेल्या गोष्टींवरील देवाचे मूल्यांकन. या ठिकाणी अंधारालाच नैतिक वाईटपणा म्हटलेले नाही. योम या ‘दिवस’ शब्दाचा अर्थ संदर्भानुसार समजावा लागतो.
वचने ६–१०: आकाश आणि कोरडी जमीन
राकीआचा अनुवाद ‘विस्तार’ किंवा ‘आकाशमंडल’ असा होऊ शकतो. प्राचीन लोकांच्या विश्वविषयक कल्पनांवर चर्चा असली तरी या उताऱ्यात पाण्याचे विभाजन स्पष्ट आहे.
मसोरेटिक इब्री पाठात दुसऱ्या दिवसानंतर ‘चांगले’ ही पुनरुक्ती नाही; काही प्राचीन ग्रीक प्रतींत ती आहे. याचा अर्थ दुसरा दिवस वाईट होता असा नाही. पाणी एकत्र येते आणि कोरडी जमीन दिसू लागते.
देव बोलतो, निर्माण करतो आणि आपल्या सृष्टीला व्यवस्था देतो—हा या भागाचा मुख्य भर आहे.
विचारासाठी प्रश्न
हे लेखकाच्या नावाने तयार केलेले काल्पनिक वैयक्तिक अनुभव नाहीत.
01मी ग्रंथात नसलेले वैज्ञानिक किंवा धार्मिक तपशील त्यात गृहीत धरत आहे का?
संदर्भ
मूळ मजकूर आणि अर्थ तपासण्यासाठी संदर्भ.
01Genesis 1 — Masoretic Hebrew text (Mechon-Mamre)02Genesis 1 — NET Bible textual and translation notes03Gordon J. Wenham, Genesis 1–15 (Word Biblical Commentary)04BibleProject — Book of Genesis